İlk yıl
Üniversitede haftada kaç gün okula gidilir?
Gün sayısını bölümünün ders programı belirler, herkes için tek bir sayı yok. AKTS yükü, bölüm farkı, hazırlık ve devam şartı üniversite örnekleriyle.
Üniversitede haftada kaç gün okula gideceğini, bölümünün her dönem başında ilan ettiği haftalık ders programı belirler; herkes için geçerli tek bir sayı yok. Tıp gibi yoğun programlarda pazartesiden cumaya her gün ders olabilir, ortak derslerin uzaktan da verildiği bir okulda ise kampüse daha az gün gidebilirsin. Hangi gün gidersen git devam şartı vardır: örneğin Ankara Üniversitesi'nde finale girmek için teorik derslerin en az %70'ine katılman gerekir.
Ders programı nasıl oluşur?
Haftalık ders programını bölümün hazırlar; sen dönem başında bu programdaki derslere kaydolursun. Ankara Üniversitesi'nin önlisans ve lisans yönetmeliğine göre haftalık ders ve uygulama çizelgeleri her yarıyılın başında ilgili kurullarca düzenlenip ilan edilir (madde 14).
İlk yıl seçme payın azdır. Aynı yönetmelik, birinci sınıf öğrencilerinin programın ilk yılındaki bütün dersleri almakla yükümlü olduğunu yazar (madde 23). Yani ilk yıl hangi günler okula gideceğini büyük ölçüde bölümün ders saatleri belirler. Seçmeli derslerde ise önerilen dersler arasından seçim yaparsın (Hacettepe yönetmeliği, madde 20); gün sayını biraz da bu seçimlerle etkileyebilirsin.
Kaydını her dönem öğrenci bilgi sisteminden yaparsın; örneğin Ankara'da (madde 9) ve Hacettepe'de (madde 7) kayıt danışman onayıyla kesinleşir. Hacettepe'nin 2025–2026'da yürürlüğe giren bu yönetmeliği ekle-sil haftasında ders ve şube değiştirmene de izin veriyor; aynı dersin farklı saatlerde açılmış şubeleri varsa programını buradan düzenleyebilirsin. Ders kaydını bazı üniversiteler uyum programında anlatır; katılmanın zorunlu olup olmadığını uyum haftası zorunlu mu yazısında ele aldık.
Kredi ve AKTS: haftalık yük nasıl hesaplanır?
Bir dönemde aldığın derslerin toplamı genelde 30 AKTS'dir, ama AKTS sınıfta geçen saati değil toplam çalışma yükünü ölçer. Ankara Üniversitesi'nde bir yarıyıllık ders yükü 30, bir yıllık 60 AKTS'dir (madde 23).
Avrupa Komisyonu'nun AKTS kullanıcı kılavuzuna (2015, İngilizce) göre tam zamanlı bir öğretim yılının yükü çoğu durumda 1.500–1.800 saattir; yani 1 AKTS 25–30 saatlik çalışmaya denk gelir ve bu süreye ders, seminer, proje, uygulama ve bireysel çalışma birlikte girer. 5 AKTS'lik bir ders, dönem boyunca 125–150 saatlik iş demektir ve bunun yalnız bir kısmı sınıfta geçer.
Sınıf saatine daha yakın olan ölçü ulusal kredidir: bir dersin kredisi, haftalık teorik saatlerin tamamı ile uygulama ve laboratuvar saatlerinin yarısından oluşur (Ankara yönetmeliği, madde 22; Boğaziçi yönetmeliği, madde 5). Haftada 2 saat teorik ve 2 saat laboratuvarı olan bir ders 3 kredi eder ama seni 4 saat derste tutar. Laboratuvarı ve atölyesi çok olan bölümlerde haftalık ders saatinin yüksek çıkmasının bir nedeni bu.
Dönemin uzunluğu da yönetmelikte yazar. Ankara'da bir yarıyıl sınavlar hariç en az 14 hafta (madde 11), Hacettepe'de sınavlar dahil en az 16 haftadır (madde 16).
Bölüme göre fark
Aynı 30 AKTS'lik dönem, bir bölümde haftanın birkaç gününe sığabilir, başka bir bölümde her günü doldurabilir. Tıp bu açıdan iyi bir örnek: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin 2025–2026 Dönem I programında dersler "ders kurulu" denen bloklarla ilerliyor, haftalık çizelge pazartesiden cumaya 08.10–16.50 arasını kapsıyor ve örneğin 6–10 Ekim 2025 haftasında beş günün her birinde ders vardı.
Ortak dersler de gün sayını etkiler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi'nin 2025 güz duyurusunun hatırlattığı gibi Türk Dili, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi ile yabancı dil her bölümde zorunlu; Ankara'da ilk ikisi iki yarıyıl boyunca haftada ikişer saat okutulur (madde 14). Bu dersler bazı okullarda uzaktan da verilir. Ondokuz Mayıs'ta 2025 güz döneminde öğrenciler (Eğitim Fakültesi hariç) Türk Dili ile Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi'ni cumartesi günü sınıfta ya da internetten uzaktan almayı seçebiliyordu; yüz yüze seçenekte devam zorunluydu, uzaktan seçenekte değildi. Sivas Cumhuriyet Tıp'ın programında da Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, üniversitenin uzaktan eğitim merkezi (CUZEM) üzerinden işaretliydi.
Hazırlık sınıfında durum ne?
Hazırlıkta haftalık ders saatini ve devam şartını üniversite kendisi belirler: YÖK'ün yabancı dil yönetmeliği hazırlık sınıfıyla ilgili düzenlemeleri üniversite senatolarına, hazırlığın kredilerini de üniversitenin kurullarına bırakıyor (madde 8). Aynı yönetmeliğe göre öğretim dili tamamen ya da kısmen yabancı dil olan programlarda hazırlık sınıfı zorunlu, öğretim dili Türkçe olan programlarda ise isteğe bağlı açılabilir; hazırlıkta geçen süre bölüm derslerinin kredilerinden sayılmaz.
İki örnek, hazırlığın ne kadar yoğun olabileceğini gösteriyor:
- Ordu Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu'nun sık sorulan sorularına göre hazırlıkta haftada 26 ders saati var; devamsızlığı yıllık ders saatinin %20'sini geçen öğrenci devamsızlıktan kalıyor ve yıl sonu sınavına giremiyor.
- Boğaziçi'nin hazırlık yönetmeliği derslerin en az %90'ına devamı şart koşuyor ve ders bitmeden sınıftan çıkanı o dersin tamamında yok sayıyor (madde 6); devamsızlığı %10'u aşan, programın sonundaki yeterlik sınavına giremiyor, bir sonraki sınav hakkı ise saklı kalıyor.
Devam zorunluluğu: üniversitelerden örnekler
Devam şartı her ders için ayrı tanımlanır ve üniversiteden üniversiteye değişir. Ankara'da ve Hacettepe'de sınırı aşan öğrenci o dersin final ve bütünleme sınavına giremiyor.
| Üniversite | Devam şartı |
|---|---|
| Ankara Üniversitesi | Finale girmek için teorik derslerin en az %70'ine, uygulamaların en az %80'ine katılmak gerekir; tamamı uygulamalı derslerde oran %80 (yönetmelik, madde 28). |
| Hacettepe Üniversitesi | 2025–2026'dan beri: mazeretler dahil teorik saatlerin %30'undan, uygulama saatlerinin %20'sinden fazlasına katılmayan genel ve bütünleme sınavına alınmaz (yönetmelik, madde 22). |
| Boğaziçi Üniversitesi | Yönetmelik sabit bir oran yazmıyor: derslere katılmak yükümlülük, devam durumunu dersin öğretim elemanı değerlendiriyor (yönetmelik, madde 22). |
Ankara ve Hacettepe'nin yönetmelikleri önlisans ve lisansı birlikte kapsıyor; yani bu oranlar meslek yüksekokullarında da geçerli. Devam koşulunu sağlayıp kaldığın bir dersi tekrar alırsan devam şartı aranmayabilir: Hacettepe'de bu kural teorik dersler için, Ankara'da ise Tıp Fakültesi ve Devlet Konservatuvarı öğrencileri dışındakiler için geçerli.
Örnek bir haftalık program
Aşağıdaki tablo gerçek bir bölümün programı değil, yalnızca bir örnek: ilk yılın bir döneminde derslerin bir haftaya nasıl dağılabileceğini gösteriyor.
| Gün | Sabah | Öğleden sonra |
|---|---|---|
| Pazartesi | Alan dersi A (3 saat) | Alan dersi B (3 saat) |
| Salı | Yabancı dil (2 saat) | Laboratuvar (2 saat) |
| Çarşamba | Ders yok | Ders yok |
| Perşembe | Alan dersi C (3 saat) | Seçmeli ders (2 saat) |
| Cuma | Alan dersi D (3 saat) | Ders yok |
| Uzaktan | Türk Dili (2 saat) | Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi (2 saat) |
Bu örnekte kampüse dört gün gidiyorsun ve haftada 18 saat yüz yüze dersin var; iki ortak ders uzaktan. Aynı dersler başka bir bölümde beş güne yayılabilir ya da üç güne sığabilir. Kendi programını dönem başlamadan öğrenci bilgi sisteminden ya da bölümünün sitesinden kontrol et.
Boş günler tatil sayılmaz: AKTS hesabı ödev, proje ve ders çalışmasını da iş yüküne katar. Uzaktan derslere hangi cihazla bağlanacağını düşünüyorsan üniversite için laptop gerekli mi? yazısına, kalan zamanı nasıl değerlendireceğin için yurtta yapılacak aktiviteler yazısına bakabilirsin. Boş saatlerini başkalarıyla planlamak istersen Yirmi'deki Gruplar bölümünde sınav öncesi çalışma ekibi ya da sabah koşusu gibi 4–6 kişilik bir grup kurabilir ya da var olan bir gruba katılabilirsin.
Sık sorulanlar
Her gün okula gitmek zorunda mıyım?
Zorunlu olan gün değil, derslere devamdır. Programında ders olmayan bir gün kampüse gitmen gerekmez; ders olan günlerde ise üniversitenin devam şartına uyarsın. Ankara Üniversitesi'nin yönetmeliğine göre uzaktan öğretim ve açıköğretim programlarındaki derslerde devam zorunluluğu yoktur.
Devamsızlık hakkım kaç gün?
Devamsızlık gün olarak değil, her ders için o dersin saatlerinin yüzdesi olarak hesaplanır. Örnek hesap: haftada 3 saatlik, 14 hafta süren teorik bir derste 42 saat ders yapılır; Hacettepe'deki %30 sınırı 12,6 saate, yani yaklaşık dört haftalık derse denk gelir ve mazeretler de bu sınırın içindedir.
Raporlu olduğum günler devamsızlıktan sayılır mı?
Ankara'da kabul edilen sağlık raporu da devamsızlık süresinden sayılır (madde 38), Hacettepe'de sınır mazeretleri de kapsar. Boğaziçi'nin hazırlık yönetmeliği ise toplam ders saatinin %5'ine kadar raporlu devamsızlığı %10'luk sınırın dışında tutuyor. Rapora güvenmeden önce kendi okulunun kuralına bak.
Cumartesi ders olur mu?
Olabilir. Ondokuz Mayıs Üniversitesi'nde 2025 güz döneminde ortak dersleri yüz yüze seçenler bu derslere cumartesi giriyordu. Hacettepe'nin yönetmeliği de gerektiğinde ilgili yönetim kurulu kararıyla akşam ve hafta sonu sınav yapılabileceğini yazıyor.